Đối với nhiều dự án đầu tư, đặc biệt là các dự án xây dựng, sản xuất và hạ tầng, đánh giá tác động môi trường (ĐTM) là một trong những thủ tục quan trọng trước khi triển khai.

Không ít doanh nghiệp chỉ quan tâm đến quy hoạch, đất đai hay giấy phép xây dựng mà bỏ qua yêu cầu về môi trường. Điều này dẫn đến việc hồ sơ dự án phải bổ sung, kéo dài thời gian thẩm định hoặc không đủ điều kiện để triển khai.

Vậy đánh giá tác động môi trường là gì? Những dự án nào phải thực hiện? Hồ sơ gồm những gì? Bài viết dưới đây sẽ giúp doanh nghiệp hiểu rõ.

Đánh giá tác động môi trường (ĐTM) là gì?

Đánh giá tác động môi trường là quá trình phân tích, dự báo những tác động mà dự án có thể gây ra đối với môi trường trong quá trình xây dựng và vận hành.

Thông qua ĐTM, chủ đầu tư sẽ:

• Nhận diện các nguồn gây ô nhiễm.

• Đánh giá mức độ tác động đến môi trường.

• Đề xuất các biện pháp giảm thiểu tác động.

• Xây dựng kế hoạch quản lý và giám sát môi trường.

Đây là cơ sở để cơ quan quản lý xem xét việc triển khai dự án theo quy định của pháp luật về bảo vệ môi trường.

Vì sao phải thực hiện ĐTM?

Việc lập ĐTM không chỉ nhằm đáp ứng yêu cầu pháp luật mà còn mang lại nhiều lợi ích:

• Hạn chế rủi ro môi trường.

• Giảm nguy cơ phát sinh tranh chấp với cộng đồng.

• Hỗ trợ lựa chọn giải pháp công nghệ phù hợp.

• Nâng cao tính bền vững của dự án.

• Tăng khả năng được thẩm định và phê duyệt dự án.

Những dự án nào phải thực hiện ĐTM?

Không phải mọi dự án đều phải lập ĐTM.

Thông thường, các dự án có nguy cơ tác động đến môi trường như:

• Nhà máy sản xuất.

• Khu công nghiệp.

• Cụm công nghiệp.

• Dự án khai thác khoáng sản.

• Dự án xử lý chất thải.

• Nhà máy điện.

• Dự án hạ tầng giao thông quy mô lớn.

• Dự án bất động sản có quy mô theo quy định.

• Các dự án thuộc danh mục phải thực hiện theo quy định của pháp luật.

Việc xác định dự án có thuộc diện phải lập ĐTM hay không cần căn cứ vào quy định hiện hành.

Hồ sơ ĐTM gồm những gì?

Một báo cáo ĐTM thường bao gồm:

1. Thông tin chung về dự án

• Chủ đầu tư.

• Địa điểm.

• Quy mô.

• Công nghệ.

• Tiến độ thực hiện.

2. Hiện trạng môi trường khu vực

Đánh giá:

• Chất lượng không khí.

• Nguồn nước.

• Đất.

• Hệ sinh thái.

• Dân cư xung quanh.

3. Đánh giá các nguồn tác động

Bao gồm:

• Nước thải.

• Khí thải.

• Chất thải rắn.

• Tiếng ồn.

• Độ rung.

• Mùi.

4. Biện pháp bảo vệ môi trường

Đề xuất:

• Công nghệ xử lý.

• Hệ thống thu gom chất thải.

• Phương án giảm thiểu ô nhiễm.

• Kế hoạch ứng phó sự cố môi trường.

5. Chương trình quản lý và giám sát môi trường

Xây dựng kế hoạch theo dõi chất lượng môi trường trong quá trình xây dựng và vận hành.

Quy trình thực hiện ĐTM

Thông thường gồm các bước:

Bước 1

Khảo sát hiện trạng khu vực thực hiện dự án.

Bước 2

Thu thập số liệu và xây dựng báo cáo.

Bước 3

Nộp hồ sơ đến cơ quan có thẩm quyền.

Bước 4

Thẩm định báo cáo.

Bước 5

Hoàn thiện hồ sơ theo yêu cầu (nếu có).

Bước 6

Phê duyệt kết quả thẩm định.

Những sai lầm doanh nghiệp thường gặp

Trong quá trình lập ĐTM, nhiều doanh nghiệp gặp phải các lỗi như:

• Khảo sát hiện trạng chưa đầy đủ.

• Chưa đánh giá hết các nguồn gây ô nhiễm.

• Giải pháp xử lý chưa phù hợp.

• Hồ sơ thiếu tính thống nhất với dự án đầu tư.

• Nộp hồ sơ quá muộn làm ảnh hưởng tiến độ.

Checklist trước khi lập ĐTM

✓ Xác định dự án có thuộc diện phải lập ĐTM hay không.

✓ Chuẩn bị đầy đủ thông tin về dự án.

✓ Khảo sát hiện trạng môi trường.

✓ Xác định các nguồn phát sinh chất thải.

✓ Lựa chọn giải pháp xử lý phù hợp.

✓ Rà soát sự thống nhất giữa ĐTM và hồ sơ dự án.

Kết luận

Đánh giá tác động môi trường là một bước quan trọng trong quá trình chuẩn bị đầu tư đối với nhiều dự án. Thực hiện đúng và đầy đủ ngay từ đầu sẽ giúp doanh nghiệp hạn chế rủi ro pháp lý, rút ngắn thời gian thẩm định và nâng cao khả năng triển khai dự án đúng tiến độ.

Đối với các dự án có nguy cơ tác động đến môi trường, chủ đầu tư nên nghiên cứu kỹ quy định hiện hành và chuẩn bị hồ sơ một cách bài bản để quá trình thực hiện được thuận lợi.

Lapduan.vn