Vốn lưu động dự án là gì? Cần chuẩn bị bao nhiêu để không thiếu tiền khi mới vận hành
Nhiều chủ đầu tư tính rất kỹ tiền đất, xây dựng, máy móc, thiết bị. Đến khi công trình hoàn thành, đủ điều kiện vận hành thì lại rơi vào tình huống hết tiền.
Không còn tiền nhập hàng.
Không đủ tiền trả lương.
Tiền điện nước, thuê mặt bằng, marketing, bảo trì, lãi vay… đều đến hạn.
Dự án đã làm xong nhưng chưa thể chạy đúng công suất.
Đó thường không phải vì dự án không có tiềm năng. Mà vì ngay từ đầu, chủ đầu tư chưa tính đủ một khoản rất quan trọng: vốn lưu động.
Vốn lưu động dự án là gì?
Vốn lưu động là số tiền cần có để dự án duy trì hoạt động trong giai đoạn đầu, trước khi doanh thu thu về ổn định và đủ bù đắp các khoản phải chi.
Khoản tiền này thường dùng cho:
- Mua nguyên liệu, hàng hóa hoặc vật tư;
- Trả lương nhân sự;
- Thanh toán điện, nước, vận chuyển, thuê mặt bằng;
- Chi phí marketing, bán hàng, quản lý;
- Bảo trì, sửa chữa nhỏ;
- Thuế, lãi vay và các khoản phải trả khác;
- Bù đắp khoảng thời gian khách hàng chưa thanh toán tiền hàng.
Nói đơn giản, xây dựng và thiết bị giúp dự án được hình thành. Vốn lưu động giúp dự án sống được sau ngày khai trương.
Vì sao dự án mới vận hành thường thiếu vốn lưu động?
Khi làm dự án, tâm lý chung là muốn giảm tổng mức đầu tư để dễ vay vốn hơn hoặc để thấy dự án “nhẹ vốn” hơn.
Vì vậy, nhiều người chỉ tính những khoản dễ nhìn thấy: tiền đất, xây dựng, máy móc, nội thất, thiết bị.
Nhưng thực tế, trong vài tháng đầu vận hành, doanh thu chưa thể đạt ngay như kế hoạch. Khách hàng có thể trả chậm. Công suất khai thác cần thời gian để tăng. Trong khi đó, chi phí vẫn phải chi đều.
Một nhà xưởng có thể đã hoàn thành, máy móc đã lắp đặt đầy đủ. Nhưng nếu không có tiền mua nguyên liệu và trả lương công nhân thì nhà xưởng vẫn chưa thể sản xuất.
Một cơ sở lưu trú có thể hoàn thiện đẹp. Nhưng nếu không có tiền vận hành, nhân sự, marketing và duy trì dịch vụ trong mùa đầu thì cũng khó có khách ổn định.
Cần tính vốn lưu động như thế nào?
Không có một tỷ lệ vốn lưu động chung cho mọi dự án.
Nhu cầu vốn phụ thuộc vào mô hình kinh doanh, chu kỳ bán hàng, thời gian thu tiền và tốc độ tăng doanh thu. Nhưng chủ đầu tư có thể bắt đầu bằng cách trả lời bốn câu hỏi:
- Mỗi tháng dự án phải chi bao nhiêu tiền để vận hành?
- Doanh thu bắt đầu phát sinh từ tháng nào?
- Sau khi bán hàng hoặc cung cấp dịch vụ, mất bao lâu mới thu được tiền?
- Trong giai đoạn doanh thu chưa ổn định, nguồn nào sẽ bù phần thiếu hụt?
Ví dụ, một dự án dự kiến chi phí vận hành bình quân 300 triệu đồng mỗi tháng. Trong 4 tháng đầu, doanh thu mới đạt khoảng 50% kế hoạch và khách hàng thanh toán chậm 30 ngày.
Khi đó, chủ đầu tư không thể chỉ chuẩn bị một tháng chi phí vận hành. Cần tính đủ phần tiền thiếu hụt trong nhiều tháng đầu, cộng thêm một khoản dự phòng hợp lý.
Ba khoản thường bị bỏ quên
1. Công nợ phải thu
Doanh thu không đồng nghĩa với tiền đã về.
Một doanh nghiệp có thể bán được hàng, xuất hóa đơn và ghi nhận doanh thu. Nhưng nếu khách hàng thanh toán sau 30, 60 hoặc 90 ngày, doanh nghiệp vẫn phải tự xoay tiền để chi trả trong thời gian chờ tiền về.
2. Hàng tồn kho và nguyên liệu đầu vào
Nhiều ngành phải nhập hàng hoặc mua nguyên liệu trước khi bán được sản phẩm.
Nếu chỉ tính tiền mua máy móc mà không tính tiền nguyên liệu cho những lô hàng đầu tiên, dự án rất dễ bị đứt quãng ngay khi bắt đầu vận hành.
3. Lãi vay trong giai đoạn đầu
Dù ngân hàng có ân hạn nợ gốc, lãi vay vẫn thường phát sinh theo kỳ.
Nếu dự án chưa tạo tiền đủ nhanh, lãi vay sẽ trở thành áp lực thực tế. Vì vậy, vốn lưu động cần được tính cùng với lịch trả lãi, không nên tách rời khỏi phương án vay vốn.
Vốn lưu động nên lấy từ đâu?
Nguồn vốn lưu động có thể đến từ vốn chủ sở hữu, vốn vay ngắn hạn, hạn mức tín dụng phục vụ kinh doanh hoặc nguồn huy động hợp pháp khác.
Điều quan trọng là phải xác định rõ nguồn nào dùng cho đầu tư tài sản cố định, nguồn nào dùng để vận hành.
Không nên dùng toàn bộ vốn vay dài hạn để xây dựng và mua thiết bị rồi chờ đến lúc vận hành mới tính cách xoay tiền. Khi đó, dự án thường mất thế chủ động và phải vay bổ sung trong điều kiện bất lợi hơn.
Dấu hiệu cho thấy phương án đang thiếu vốn lưu động
Chủ đầu tư nên rà soát lại nếu phương án có một trong các dấu hiệu sau:
- Tổng mức đầu tư chỉ gồm đất, xây dựng và thiết bị;
- Doanh thu được giả định có ngay từ tháng đầu vận hành;
- Chưa tính thời gian khách hàng thanh toán;
- Toàn bộ vốn tự có đã dùng để đầu tư ban đầu;
- Không thể trả lời tiền lương, nguyên liệu và lãi vay trong 3–6 tháng đầu lấy từ đâu.
Vốn lưu động không phải là khoản làm dự án trở nên đắt hơn một cách vô lý.
Đó là khoản giúp chủ đầu tư nhìn đúng nhu cầu vốn thực tế, tránh cảnh dự án hoàn thành nhưng không đủ tiền để hoạt động.
Trước khi chốt tổng mức đầu tư hoặc nộp hồ sơ vay vốn, nên lập dòng tiền theo tháng hoặc quý trong giai đoạn đầu vận hành. Khi đó, chủ đầu tư sẽ thấy rõ lúc nào thiếu tiền, thiếu bao nhiêu và cần chuẩn bị nguồn nào để dự án không bị gián đoạn.
Bạn có thể xem thêm:
- Tổng mức đầu tư dự án gồm những gì? 8 khoản chi phí dễ bị bỏ sót
- Dòng tiền dự án là gì? Cách lập dòng tiền để biết dự án có trả được nợ hay không
- Dự án có lãi trên giấy nhưng vẫn khó vay vốn ngân hàng: 7 lý do chủ đầu tư cần biết
Lapduan.vn hỗ trợ chủ đầu tư rà soát tổng mức đầu tư, nhu cầu vốn lưu động, dòng tiền, cơ cấu nguồn vốn và phương án vay vốn phù hợp với điều kiện thực tế.
Email: vuthao@lapduan.vn
Điện thoại/Zalo: 0918242186 / 0832832083
Lapduan.vn – Giải pháp cho dự án đầu tư hiệu quả.